Bphone – “Nổ” rồi “tan biến”

28_5_16_1
Đã tròn 1 năm kể từ ngày BKAV ra mắt “siêu phẩm” Bphone. Nhớ lại ngày này 1 năm trước, tôi cũng giống như những người đam mê công nghệ rất phấn khích, tự hào. Một năm cũng không phải là thời gian dài nhưng Bphone đã gần như “mất hút không để lại dấu vết”. Nếu không muốn nói đây là “siêu phẩm” thất bại, thất bại đến mức “không thể tin nổi”. Chiếc điện thoại “100% made in Vietnam” này đã để lại trong tôi rất nhiều cảm xúc: vui mừng và sau đó thất vọng. Qua bài viết nhỏ này, đứng trên góc nhìn cá nhân tôi xin điểm lại những sai lầm về chiến lược mà BKAV mắc phải.
1) “Ảo tưởng vào sức mạnh” hay dám nghĩ dám làm?
Khi internet bùng nổ Việt Nam, tôi nhớ có vài công ty cũng cố tạo ra cỗ máy tìm kiếm để cạnh tranh với người khổng lồ Google. Rồi đến thời kỳ mạng xã hội Facebook xuất hiện, nhiều mạng xã hội made in Vietnam như Zing, banbe.net của tập đoàn FPT,… Tất cả đều có 1 điểm chung là phải chuyển đổi mô hình khác. Tâm lý học: khi người ta đã có tiền, đã có danh sẽ rất dễ gần đến sự ảo tưởng: mình cũng có thể làm được cái vĩ đại mà người khác đang làm.
Thế mạnh của BKAV là bảo mật và an ninh mạng, đó là giá trị cốt lõi. BKAV ảo tưởng hay dám nghĩ dám làm? Xin thưa: hãy nhìn vào quá trình marketing của họ? hãy nhìn những gì họ “nổ” để thấy được điều đó. Họ bắt trước rất nhiều phong cách y hệt của Apple. Từ cách để rò rỉ thông tin nhằm tạo sự tò mò cho dư luận, ép giá Bphone đến mức “không tưởng” nhằm tạo tâm lý Bphone là “siêu phẩm” đẳng cấp thế giới, thậm chí đến phong cách thuyết trình CEO Nguyễn Tử Quảng cũng mang dáng dấp của Steve Jobs. Kiểu bắt trước này khiến người ta có cảm giác BKAV chỉ là bản sao của Apple, và càng nhớ đến Apple hơn.
CEO so sánh Bphone và Iphone
CEO so sánh Bphone và Iphone
Trong bài thuyết trình của CEO ở Trung tâm hội nghị Quốc gia, anh lại mang Iphone ra so sánh với Bphone. Rồi chỉ ra cái thua thiệt của Iphone, nâng đứa con Bphone của mình thành số 1 thế giới. Đó là sai lầm lớn, đó là văn hóa không tôn trọng người khác, cụ thể là không tôn trọng đối thủ cạnh tranh, không tôn trọng tín đồ Iphone. Hậu quả gây ra tâm lý rất khó chịu cho người khác. Việc đó đi ngược lại với văn hóa của Việt Nam: khiêm nhường, tôn trọng người khác. Iphone đời đầu cũng bị chỉ trích nhiều, nhưng khác BKAV ở chỗ: Apple là người tiên phong tạo ra cách mạng trong thế giới di động.
Bài học rút ra: Văn hóa của dân tộc: tôn trọng, khiêm nhường và cầu thị.
2) “Nổ” quá nhiều:
Giống như trái bóng bay vậy, “nổ” xong rồi sẽ “tan biến”. Hiện tại, khi tôi truy cập vào website BKAV, dòng chữ đầu tiên đập vào mắt tôi là “siêu phẩm hàng đầu thế giới”, tiếp theo là “siêu phẩm có thiết kế đẹp nhất nhì thế giới”, “chất lượng hiển thị hàng đầu thế giới”, “bảo mật hàng đầu thế giới”…. Xin mời các bạn xem vài tấm ảnh mà tôi chụp lại từ website của BKAV:
28_5_16_31 28_5_16_33 28_5_16_34 28_5_16_35
Đọc dòng chữ trên tôi có cảm giác mình sắp bị “ăn thịt lừa”, đây là quảng cáo kiểu rẻ tiền. Có thể trước khi ra mắt, họ “nổ” để tạo ra sự tranh luận trong cộng đồng, qua đó đẩy sự nổi tiếng Bphone lên. Ngôn ngữ thể hiện tư duy và hành động. Thế giới bây giờ “phẳng” rồi, mọi thứ đều phải quay về giá trị thực. “Nổ” nhiều sẽ càng phản cảm vì BKAV không thuộc về showbiz. Tự mình phong mình làm anh hùng sẽ rất… lố bịch.
Đây là website của Samsung giới thiệu về Galaxy S7: http://www.samsung.com/vn/consumer/mobile-devices/smartphones/galaxy-s/galaxy-s7/
Hay Microsoft Lumia 950: https://www.microsoft.com/vi-vn/di-dong/dien-thoai/lumia950/
Và Sony Xperia: http://www.sonymobile.com/vn/products/phones/xperia-x/
Tuyệt nhiên không thấy cụm từ như siêu phẩm, nhất nhì thế giới nào cả. Đó là văn hóa lịch sự, không lấy cái hơn thua làm sologan.
Bài học rút ra: “Hữu xạ tự nhiên hương” – Cái gì có giá trị, tự khắc người ta sẽ tìm đến.
3) Chiến lược về thị trường
Bphone xuất hiện lúc thị trường đã rất bão hòa. Nói theo cách khác: miếng bánh đã được chia phần, nếu còn thì: chỉ còn lại phần thừa mà thôi. Một quy luật kinh tế đơn giản mà ai cũng biết. Thị trường hiện tại: Cao cấp, trung cấp và bình dân đều đã có người nắm giữ. BKAV đã tự đưa mình vào thế khó khi ở phân khúc nào, họ cũng phải cạnh tranh khốc liệt với những người khổng lồ. Những thất bại từ những ông lớn như Amazon, Nokia, Motorola… là ví dụ điển hình về sự khốc liệt của thị trường.
Khi thu nhập đồng bào ta vẫn mức trung bình, “đồng tiền đi liền với khúc ruột”, sẽ ít ai dám móc túi 10 triệu để rước Bphone về cả. Với 6-7 triệu, người dùng có thể sở hữu được những điện thoại cấu hình tương đương với Bphone. BKAV đẩy giá lên hơn 10 triệu là một thất vọng lớn.
Bài học rút ra:  Thế giới đã phẳng rồi.
4) Về công nghệ
Đối với những người tiêu dùng, “những công nghệ hàng đầu thế giới” của Bphone chưa thể gọi là “cuộc cách mạng”.
Xin kể 1 chút, từ thuở sơ khai, Apple hiện là công ty có thâm niên sản xuất máy tính. Hệ điều hành Mac OS của họ phát triển từ 1980 đến nay, ngót nghét 35 năm. IOS trên Iphone được tùy biến từ nền tảng đó. Hệ điều hành là linh hồn của máy tính, của điện thoại. Apple đẳng cấp hơn hẳn những công ty khác, khi đồng bộ được “linh hồn và thể xác” để tạo ra Iphone, Ipad, Ipod. Những điện thoại Android chỉ là chắp vá hồn và xác để cho ra điện thoại “hồn Trương Ba ra hàng thịt”.  Samsung, IBM đang loay hoay đầu tư tiền bạc, nhân lực cho hệ điều hành riêng. Trước đó, Microsoft mua lại Nokia, Google mua lại Motorola… Đây là yếu điểm lớn mà các hãng này đang tìm cách khắc phục.
Tôi lại nhớ câu nói nổi tiếng của Karl Marx: “Những thời đại kinh tế khác nhau không phải ở chỗ chúng sản xuất ra cái gì, mà là ở chỗ chúng sản xuất bằng cách nào, với những tư liệu nào”. Vậy “siêu phẩm đẳng cấp thế giới” Bphone sản xuất bằng cách nào? bằng công cụ nào? công cụ đó từ đâu?
Bài học rút ra: Đầu tư vào công nghệ cũng rủi ro rất cao.
5)Tinh thần dân tộc.
Có một điểm nhấn ở đây, BKAV thực sự mang lại sự tự hào khi đã chứng tỏ được Việt Nam cũng chế tạo được điện thoại thương hiệu nội địa. Nhưng không thể đánh đồng với việc mua để ủng hộ Bphoneyêu nước. Ý tôi, kinh tế thị trường và yêu Tổ quốc là hai phạm trù khác nhau. Bạn không thể nói rằng, tôi không mua Bphone là tôi không yêu Tổ quốc. Yêu Tổ quốc là một vấn đề rất thiêng liêng, tôi xin mượn câu nói của nhà văn Xô Viết Ilia-ê-ren-bua: “Dòng suối đổ vào sông, sông đổ vào đại trường giang Von-ga, con sông Von -ga đi ra biển. Lòng yêu nhà, yêu làng xóm, yêu miền quê trở nên lòng yêu Tổ quốc”.
Có nhiều anh em lên tiếng rằng người Việt nên dùng hàng Việt, chúng ta không được “gato”. Trên khía cạnh nào đó, tôi hoàn toàn đồng ý. Nhưng tôi cũng phải cân nhắc rằng: sau khi “ủng hộ” tôi có bị những người đó coi là ngu không? mình có bị lừa hay không?
Lời kết:
Vì những lý do kể trên, Bphone tự đưa mình vào thế bị cộng đồng “vùi hoa dập liễu”. Tôi và người tiêu dùng hi vọng thế hệ tiếp theo của Bphone là một sự đột phá.
Save
Save
Save